بیشتر بخوانید

داستان کوتاه و جالب تختخواب مرگ

داستان کوتاه و جالب تختخواب مرگ

شخصیت شناسی با لبخند

شخصیت شناسی با لبخند

داستان زهر عسل

داستان زهر عسل

سقوط وحشتناک مرد جوان داخل استخر تمساح ها! + فیلم 14+

سقوط وحشتناک مرد جوان داخل استخر تمساح ها! + فیلم 14+

زیباترین مادران دنیا

زیباترین مادران دنیا

شگفت انگیزترین انسان های جهان

شگفت انگیزترین انسان های جهان

درخواست طلاق زنی به خاطر انتخاب اسم فرزندش !!

درخواست طلاق زنی به خاطر انتخاب اسم فرزندش !!

تصویری ترسناک از داخل گوشی تلفن خانه ای در سیدنی

تصویری ترسناک از داخل گوشی تلفن خانه ای در سیدنی

از جمله عجیب ترین تصاویر دنیا

از جمله عجیب ترین تصاویر دنیا

استفاده زشت زن چینی از فرزندش برای تست عشق شوهرش!

استفاده زشت زن چینی از فرزندش برای تست عشق شوهرش!
تاریخچه “ساخت حرم امام رضا” (ع) + تصاویر
در این مطلب قصد داریم شما را با چگونگی ساخت و تاریخچۀ حرم امام رضا (ع) از ایجاد بقعه هارونیه تا شکل گیری جز به جزء حرم مطهر امام رضا (ع) آشنا کنیم.

ساخت حرم امام رضا (ع)

حرم مطهر امام رضا (ع) یکی از مهم ترین مکان های زیارتی مقدس و با اهمیت در بین مسلمانان است،بنایی که‌با برخورداری از متنوع ترین ویژگی ها و عناصر معماری ایرانی – اسلامی، هر ساله‌پذیرای میلیون ها زائر و گردشگر است و تا به‌امروز بارها مورد بازسازی و توسعه‌قرار گرفته‌است.حال با گزارشی خواندنی چگونگی ساخت این حرم مطهر را همراه‌با عکس و جزئیات در اختیار شما عزیزان قرار داده‌ایم.

مشهد که‌در ابتدا روستای کوچکی بود، در خاک توس و در دهکده‌سناباد بنا شد. این مکان با دفن هارون الرشید در آن اهمیت یافت و به‌«بقعه‌هارونیه» شهرت یافت. پس از دفن هارون، به‌دستور مأمون آرامگاهی به‌سبک معماری خراسانی در اطراف قبر ساخته‌می‌شود.
 امام رضا (ع) پیش از سفر به‌مرو، این مکان را به‌عنوان محل دفن خود به‌همراهانش نشان داد. پس از شهادت امام در توس، پیکر او را در همین بقعه‌به‌خاک سپردند و نام آنجا به‌«مشهدالرضا» تغییر کرد. تا زمان ظهور سربداران، قبر هارون الرشید در پایین قبر امام قابل رؤیت بود، اما سربداران صورت قبر هارون را محو کردند.

چه‌کسی اولین گنبد حرم را ساخت؟

پس از شهادت امام، او را در قسمت بالای قبر هارون الرشید دفن کردند. این بقعه‌در دوران سامانیان، دیالمه‌و غزنویان بارها مورد تعمیر و افزودن تزیینات قرار گرفت، اما نخستین گنبد بر روی حرم امام رضا در دوران حکومت سلطان سنجر سلجوقی بر فراز قبر ایشان نصب شد. جنس این گنبد از کاشی و دارای مقرنس های آیینه‌کاری شده‌بود که‌تا به‌امروز هم به‌جا مانده‌است. سلطان محمد خوارزمشاه‌نیز از کسانی بود که‌حرم را با مرغوب ترین کاشی های آن زمان تزیین کرد و دستور داد دو محراب به‌حرم اضافه‌کنند. مناره‌گنبد در دوره‌غزنویان و به‌دستور ابن معتز حاکم شیراز بنا شد.

ساخت حرم امام رضا

صحن عتیق و سردر ایوان ساعت حرم امام رضا(ع) - در دوره‌قاجار سال 1309 ق

طبق اسناد به‌جا مانده‌از مورخان دوره‌های مختلف، حرم امام رضا (ع) از معدود بناهایی بود که‌در حمله‌مغولان به‌ایران تخریب نشد و تنها آسیب های جزئی به‌آن وارد شد. مغولان با اینکه‌با حمله‌به‌خراسان، شهر را غارت کرده‌و مردم را به‌قتل رساندند، اما پس از غارت اموال حرم، به‌بنای اصلی آن آسیبی نرساندند. آسیب های جزئی حاصل از حمله‌مغول بعدها در دوره‌های مختلف ترمیم شد.

شکوه‌هنرهای هنرمندان ایرانی در آرامگاه‌امام هشتم

دوران تیموریان از دوره‌های درخشان معماری حرم امام رضا است. در آن دوران به‌دستور همسر شاهرخ تیموری، مسجد گوهرشاد، یکی از زیباترین و معروف ترین مساجد اسلام، توسط هنرمندان و معماران ایرانی در سمت قبله‌حرم و صحن جنوبی آن ساخته‌شد. به‌عقیده‌بسیاری از کارشناسان مسجد گوهرشاد به‌لحاظ فرم و معماری در جهان اسلام بی نظیر است. کتیبه‌های ورودی مسجد گوهرشاد در هیچ کجای جهان اسلام نظیر ندارد.

این مسجد با ایوان های بلند و طاق های خوش نقش و کاشیکاری های نفیس از زیباترین مساجد ساخته‌شده‌در ایران است. معمار این مسجد قوام الدین شیرازی است. مدرسه‌پریزاد، مدرسه‌دودر و مدرسه‌بالاسر نیز در همین دوران به‌مجموعه‌حرم اضافه‌شدند. در زمان نادر شاه‌افشار ایوان صحن تیموری طلاکاری شد و نقاشی دیوارهای حرم را تجدید کردند.
 پس از به‌قدرت رسیدن صفویان و رسمی شدن مذهب شیعه‌در ایران، بر شکوه‌و عظمت حرم افزوده‌شد. شاه‌تهماسب، شاه‌عباس و شاه‌سلیمان صفوی، از پادشاهانی بودند که‌در بازسازی و توسعه‌حرم نقش داشتند. شاه‌تهماسب مناره‌های حرم را بازسازی و طلاکاری کرد و به‌دستور او خشت های کاشی روی گنبد را به‌طلا تبدیل کردند. این گنبد با روکش طلا همان گنبدی است که‌هم اکنون در نمای بیرونی وجود دارد. علاوه‌بر این، ایوان امیرعلی شیر و گلدسته‌کنار گنبد را هم طلاکاری کرد.

کمال الدین محمدو یزدی، از معماران معروف آن دوره‌به‌دستور شاه‌عباس روکشی از مس و طلا بر گنبد ساخت. همچنین در این دوران متن کتیبه‌گنبد به‌دست علیرضا عباسی خوشنویس و با حروف طلایی بر زمینه‌فیروزه‌ای به‌خط ثلث نوشته‌شد. از دیگر تحولات حرم در این دوره‌می‌توان به‌توسعه‌صحن عتیق، احداث ایوان شمالی و اطاق ها، غرفه‌ها، سردرها، و ایوانهای شرقی و غربی آن، ایجاد رواق توحیدخانه‌و نیز گنبد الله‌وردی خان اشاره‌کرد.

ساخت حرم امام رضا

نمای سقاخانه‌و فضای داخلی صحن عتیق حرم امام رضا(ع) - دوره‌قاجار سال 1275ق

در دوران قاجاریه‌هم به‌حرم امام رضا (ع) توجه‌ویژه‌ای شده‌و سومین ضریح در دوران حکومت فتحعلی شاه‌ساخته‌شد. بنای صحن آزادی مربوط به‌این دوره‌است. در این عهد، ایوان غربی صحن آزادی به‌طلا آراسته‌و به‌ایوان ناصری معروف شد. در همین دوران، کاشی کاری و تزیینات صحن آزادی انجام شد. علاوه‌بر این، در سال 1275 هجری قمری، قائم مقام نوری اقدام به‌آینه‌کاری روضه‌منوره‌کرد و در همین دوره‌بود که‌رواق های توحیدخانه، دارالحفاظ و دارالسیاره‌نیز آینه‌کاری شدند. در دوران پهلوی دوم نیز تعمیراتی در حرم انجام شد، اما بخش بزرگی از توسعه‌حرم امام رضا (ع)، پس از پیروزی انقلاب صورت گرفت.

ضریح به‌بخش دربرگیرنده‌ی قبر امام گفته‌می‌شود که‌زائران از پشت آن قبر امام را زیارت می‌کنند. از ابتدا ضریح در مرکز بنای حرم نبود، بلکه‌در سمت چپ آن قرار داشت. در دوره‌های گذشته‌ضریح های مختلفی روی مزار نصب شد. اولین ضریح در حرم امام رضا که‌از جنس چوب و طلا بود در زمان شاه‌تهماسب صفوی و در سال 957 هجری قمری نصب شد که‌بر روی کتیبه‌های آن سوره‌«هل اتی» به‌خط ثلث نوشته‌شده‌بود. دومین ضریح از جنس فولاد مرصع بود که‌در سال 1160 به‌دستور شاهرخ میرزا نوه‌نادر شاه‌افشار ساخته‌و نصب شد. این ضریح تا به‌امروز در حرم نگه‌داری می‌شود.

سومین ضریح حرم امام رضا (ع) در سال 1238 هجری قمری و در زمان فتحعلی شاه‌قاجار از جنس فولاد ساخته‌و بر روی ضریح دوم نصب شد. این ضریح دارای ورقه‌های طلاکوب و طوق های طلای جواهر نشان بود و بر روی آن سوره‌«هل اتی» و «یس» به‌خط ثلث نوشته‌شده‌است. این ضریح در سال 1338 هجری شمسی به‌علت پوسیدگی پایه‌هایش به‌موزه‌آستان قدس رضوی انتقال داده‌شد و چهارمین ضریح از جنس طلا و نقره‌در سال 1338 شمسی به‌جای آن نصب شد. این ضریح توسط حاج محمدتقی ذوفن اصفهانی و با استفاده‌از مصالحی چون نقره، طلا، آهن، مفرغ و چوب گردو ساخته‌شد.

ساخت حرم امام رضا

نمای ضریح فولادی حرم امام رضا (ع) - سال 1315

پنجمین ضریح حرم امام رضا (ع) پس از یک برگزاری یک مسابقه‌هنری بین هنرمندان ایرانی انتخاب شد. طرح انتخاب شده‌از محمود فرشچیان، هنرمند و مینیاتوریست ایرانی بود. در این ضریح علاوه‌بر توجه‌به‌مبانی هنر اصیل ایران اسلامی، نمادهایی از معماری دوره‌های پیشین را نیز دیده‌می‌شود. ساخت این ضریح از سال 1372 تا 1379 طول کشید و آن را از فولاد و چوب گردو ساختند. در چهار جهت آن 14 محراب به‌نشان چهارده‌معصوم که‌همگی به‌یک محراب بزرگ تر که‌آن نیز به‌کلمه‌«الله» ختم می‌شود، قرار دارد.

ساخت حرم امام رضا

ساخت پنجمین ضریح حرم امام رضا (ع) از سال 1372 تا 1379 طول کشید

قلمزنی این ضریح توسط استاد خدادادزاده‌اصفهانی انجام شد.دو سوره‌«یس» و «هل اتی»، در بالای ضریح مطهر امام رضا (ع) به‌صورت کتیبه‌دور تا دور ضریح نوشته‌شده‌است. هر دو کتیبه‌و دیگر خطوط بیرونی و داخلی ضریح مطهر که‌مشتمل بر آیاتی از قرآن و اسماء الحسنی است توسط استاد موحد خوشنویسی شده‌است. در پوشش داخلی ضریح پنجم برای اولین بار از هنر خاتم کاری استفاده‌شد.

گنبد حرم امام رضا (ع)

نخستین گنبد حرم امام رضا (ع) در آغاز قرن ششم هجری و توسط سلطان سنجر سلجوقی از کاشی ساخته‌شد. این گنبد بارها مورد بازسازی و تعمیر قرار گرفت. گنبد حرم از آجر ساخته‌شده، و سپس روی آن را با الواح مسی، که‌روکشی از طلا دارد پوشانده‎اند. تذهیب این گنبد برای آخرین بار در سال 1010 تا 1016، در زمان شاه‌عباس صورت گرفته، و به‌طوری که‌از گفته‎های محققان برمی‎آید، رویه‌و سطح این گنبد پیش از آن کاشی‎کاری بوده‌است.

ساخت حرم امام رضا

نخستین گنبد حرم امام رضا (ع) در آغاز قرن ششم هجری ساخته‌شد

گنبد طلای حرم امام رضا (ع) دارای دو پوشش در سقف حرم و بالای آن است. پوشش سقف که‌به‌صورت مقعر و مقرنس است به‌نام «قبه» شناخته‌می‌شود. کتیبه‌هایی که‌در اطراف گنبد وجود دارند که‌از نکات جالب آن اشاره‌به‌ماجرای پیاده‌رفتن شاه‌عباس صفوی از اصفهان به‌مشهد است که‌به‌خط ثلث توسط علیرضا عباسی نوشته‌شده‌است.

مناره‌های حرم امام رضا (ع)

مناره‌به‌معنای جای نور و روشنایی است و در معماری به‌بنایی گفته‌می‌شود که‌بر فراز ایوان اصلی مساجد، زیارتگاه‌ها و مدارس دینی می‌ساختند و بر بلندای آن اذان می‌گفتند و یا به‌اطراف نور می‌انداختند. این بنا علاوه‌بر این ویژگی، محلی برای هدایت مسافران بود.

ساخت حرم امام رضا

در کل 12 مناره‌در بناهای حوزه‌حرم امام رضا وجود دارد

در حرم دو مناره‌با روکش طلا وجود دارد که‌یکی از آن ها نزدیک گنبد و دیگری مقابل آن و در قسمت بالای ایوان عباسی (صحن انقلاب) واقع شده‌است. مناره‌نزدیک گنبد در زمان ساخت گنبد بنا شده، اما مناره‌دوم از آثار دوره‌نادری است. از نکات قابل توجه‌معماری مناره‌ها این است که‌با وجود فاصله‌ی زیادی که‌با یکدیگر دارند، وقتی کسی از سمت جنوب اماکن متبرکه‌و خیابان امام رضا به‌سمت حرم می‌آید، چنین می‌پندارد که‌گنبد میان دو مناره‌قرار گرفته‌است.

ایوان های حرم امام رضا (ع)

حرم امام رضا (ع) دارای چند ایوان است که‌نمونه‌های قابل توجهی در معماری ایرانی – اسلامی هستند. ایوان جنوبی که‌به‌«ایوان طلا» معروف است توسط امیر علیشیر نوایی، وزیر سلطان حسین بایقرا در قرن نهم هجری ساخته‌شد. این ایوان که‌21 متر ارتفاع دارد از خشت های طلا ساخته‌شده‌و دارای چهار در است و سطح آن در زمان نادرشاه‌افشار طلاکاری شد. ایوان عباسی در زمان شاه‌عباس صفوی ساخته‌شد. ارتفاع آن 22 متر است. ایوان غربی حرم نیز با 24 متر از بلندترین بناهای حرم است و بر سر در آن، ساعت بزرگی وجود دارد، به‌همین دلیل به‌آن ایوان ساعت نیز گفته‌می‌شود.

ایوان شرقی یا ایوان نقاره‌خانه‌نیز مانند ایوان غربی از دو ایوان مجزا تشکیل شده‌است. بر بلندای این بنا که‌26 متر ارتفاع دارد ساختمان نقّاره‌خانه‌قرار دارد. نواختن نقاره، برای آگاهی از نزدیک شدن پایان وقت نماز است که‌در طول سال به‌جز ایّام محرم و صفر و دیگر ایّام سوگواری، همه‌روزه‌در دو نوبت، 10 دقیقه‌پیش از طلوع و غروب آفتاب نواخته‌می‌شود. علاوه‌بر آن، در شب های عید پس از نماز مغرب و عشا و روزهای عید، زمان تحویل سال نو و اعلام عید فطر و سحرهای ماه‌مبارک رمضان نیز نقاره‌نواخته‌می‌شود.

ساخت حرم امام رضا

سقاخانه‌را در دوران سلطنت نادر شاه‌افشار و بین سال های 1144 تا 1145 از سنگ مرمر ساختند

سقاخانه‌حرم امام رضا(ع)

از بناهای معروف حرم امام رضا (ع) ، سقاخانه‌ای است که‌هم اکنون در وسط صحن انقلاب واقع شده‌است. سقاخانه‌را در دوران سلطنت نادر شاه‌افشار و بین سال های 1144 تا 1145 از سنگ مرمر ساختند. استاد اسماعیل طلاکار سقفی گنبدی شکل بر روی آن ساخت و پوششی هشت ضلعی روی آن قرار داد و سپس آن را طلاکاری کرد. این بنا در سال 1347 بازسازی شد.

بیشتر بخوانید

رازهای جالب در مورد پرنده ماهی عجیب ترین جاندار دنیا!

رازهای جالب در مورد پرنده ماهی عجیب ترین جاندار دنیا!

عکس گربه های ناز! - سری 2

عکس گربه های ناز! - سری 2

یکی از عجیب ترین دوقلوهای جهان شناسایی شد !

یکی از عجیب ترین دوقلوهای جهان شناسایی شد !

متن دکلمه تبریک میلاد پیامبر (ص) و امام صادق (ع)

متن دکلمه تبریک میلاد پیامبر (ص) و امام صادق (ع)

زنی که به خاطر بیماری اش پری دریایی شده ! + عکس

زنی که به خاطر بیماری اش پری دریایی شده ! + عکس

زن 42 ساله رکورد کاهش وزن را زد + عکس

زن 42 ساله رکورد کاهش وزن را زد + عکس

صدای عجیب از داخل تابوت مراسم خاکسپاری را برهم زد!

صدای عجیب از داخل تابوت مراسم خاکسپاری را برهم زد!

دست فرمان جالب زن موتورسوار + فیلم

دست فرمان جالب زن موتورسوار + فیلم

آب که سر بالا رفت قورباغه ابو عطا می خواند !

آب که سر بالا رفت قورباغه ابو عطا می خواند !

گربه دستش به گوشت نمی رسید گفت بو می ده

گربه دستش به گوشت نمی رسید گفت بو می ده
مشاهده

مطالب بیشتر در گوناگون

مراسم عروسی باشکوه فرزند ثروتمندترین مرد آسیا + عکس

مراسم عروسی باشکوه فرزند ثروتمندترین مرد آسیا + عکس

دختر روسی که درون بدن را می بیند + عکس

دختر روسی که درون بدن را می بیند + عکس

عکس آنجلینا جولی بر روی قلب برت پیت + عکس

عکس آنجلینا جولی بر روی قلب برت پیت + عکس

اینجا عروس تا 3 روز بعد عروسی حق توالت رفتن ندارد!!

اینجا عروس تا 3 روز بعد عروسی حق توالت رفتن ندارد!!

مردی که یک شبه 20 سال جوان شد ! + عکس

مردی که یک شبه 20 سال جوان شد ! + عکس

مراسم ازدواج عجیب مرد جوان با عروس مرده!! + عکس

مراسم ازدواج عجیب مرد جوان با عروس مرده!! + عکس

شلیک وحشتناک تیر به پای خرس گریزلی + فیلم

شلیک وحشتناک تیر به پای خرس گریزلی + فیلم

گل رزی که 1000 سال سن دارد

گل رزی که 1000 سال سن دارد

هدیه جالب کشور سنگاپور به 1 میلیون نفر! + تصاویر

هدیه جالب کشور سنگاپور به 1 میلیون نفر! + تصاویر

معمای جالب حبه قند

معمای جالب حبه قند

مطالب مرتبط

حرم امام رضا (ع) 160 سال پیش + عکس

حرم امام رضا (ع) 160 سال پیش + عکس

چهره ها و بازیگران در حرم امام رضا (ع) + تصاویر

چهره ها و بازیگران در حرم امام رضا (ع) + تصاویر

ماجرای شفا گرفتن مهدی صباغی در حرم امام رضا(ع) + عکس

ماجرای شفا گرفتن مهدی صباغی در حرم امام رضا(ع) + عکس

اتفاق عجیب برای یک زن در حرم امام رضا پزشک را شوکه کرد

اتفاق عجیب برای یک زن در حرم امام رضا پزشک را شوکه کرد

ساعت حرم امام رضا (ع) را چه کسی کوک می کند؟

ساعت حرم امام رضا (ع) را چه کسی کوک می کند؟

ساخت “انگشتر نگین دار” با سنگ حرم امام حسین (ع)

ساخت “انگشتر نگین دار” با سنگ حرم امام حسین (ع)

تولد 28 سالگی مژده لواسانی در حرم امام حسین (ع) +عکس

تولد 28 سالگی مژده لواسانی در حرم امام حسین (ع) +عکس

محل دفن حضرت علی (ع) چگونه پیدا شد؟ + تصاویر

محل دفن حضرت علی (ع) چگونه پیدا شد؟ + تصاویر

تاج طلایی نادرشاه روی گنبد حرم حضرت علی(ع) + تصاویر

تاج طلایی نادرشاه روی گنبد حرم حضرت علی(ع) + تصاویر

پیامک تبریک میلاد با سعادت امام رضا (ع)

پیامک تبریک میلاد با سعادت امام رضا (ع)

ابتکار جالب برای زیارت بدون هجمه ضریح امام رضا (ع)

ابتکار جالب برای زیارت بدون هجمه ضریح امام رضا (ع)

مربی کروات پرسپولیس در حرم امام رضا(ع) + عکس

مربی کروات پرسپولیس در حرم امام رضا(ع) + عکس

الناز شاکردوست در حرم امام رضا(ع) + عکس

الناز شاکردوست در حرم امام رضا(ع) + عکس

اولین سالگرد عقد بهاره رهنما در حرم امام رضا (ع) + عکس

اولین سالگرد عقد بهاره رهنما در حرم امام رضا (ع) + عکس

نگهداری تار موی پیامبر(ص) در موزه حرم امام حسین (ع) + تصاویر

نگهداری تار موی پیامبر(ص) در موزه حرم امام حسین (ع) + تصاویر

بنیامین بهادری در غبار روبی حرم عبدالعظیم حسنی (ع) + عکس

بنیامین بهادری در غبار روبی حرم عبدالعظیم حسنی (ع) + عکس

عکس جدید نیوشا ضیغمی و همسرش در حرم امام رضا(ع)

عکس جدید نیوشا ضیغمی و همسرش در حرم امام رضا(ع)

ورودی سرداب حرم عباس (ع) از قدیم تا به امروز + تصاویر

ورودی سرداب حرم عباس (ع) از قدیم تا به امروز + تصاویر

قطعه بی بی بی حرم با صدای حامد زمانی و هلالی + دانلود

قطعه بی بی بی حرم با صدای حامد زمانی و هلالی + دانلود

دعای امام رضا (ع) در زمان حاجت و بیماری

دعای امام رضا (ع) در زمان حاجت و بیماری